środa, 28 lutego 2024

Dzieje staropolki 28.02.2024

Zaliczenie i obecność: 

10x obecność na wykładach = wybór dowolnego tematu i opis (na 4) lub dwóch (5). 

Jeśli kogoś nie będzie. 

Usprawiedliwienie lekarskie jest honorowane - mamy je pokazać po zajęciach (nie przesyłać , bo profesor to buba i odpisuje wszystkim, a to zajmuje więcej czasu, niż gdy się przychodzi)


Omawiamy barok i oświecenie (robię to tylko dla ciebie, Grzesiu).


Barok od technicznego języka jubilerskiego (baroco, barueco) - perła o nieregularnych kształtach. Rozmiłowanie baroku w perłach, na co wskazuje malarstwo, np. Vermeer i Kobieta z naszyjnikiem z pereł, Kobieta z wagą, Pisząca list, Dziewczyna z perłą, Grająca na lutni przy oknie, List miłosny - wszędzie tam są detale z perłami.


Nieregularne, nieidealnie okrągłe perły - barocco. Sylogizm nazywany baroco nie oznacza nieregularności w sposobie myślenia, ale wzięty pod lupę pokazuje nieścisłości. 

Termin barok nie od razu się przyjął.

Zwyrodniały styl odrodzenia - tak postrzegano epokę - 2 poł. XIX w., gdy nauka europejska zaczyna się inspirować i zgłębiać. 

Heinrich Wölffin, Renaissance and Baroque - pierwszy mówi o baroku jako o zestawie stylów i nurtów. Zwłaszcza nurt architektoniczny w Rzymie 2 poł. XVI w. i 1 poł XVII w. Swoje dociekania dot. tej epoki kontynuuje także później, a w efekcie powstała książka: Podstawowe pojęcia historii sztuki (1915), gdzie prezentuje najważniejsze wykładniki barokowego malarstwa europejskiego. Bardzo sugestywne ujęcie odrębności baroku w stosunku do renesansu. Barok nie był synonimem zwyrodnienia jak dotychczas tylko czymś innym, nieklasyczną epoką.

Opozycja renesansu i baroku w 5 punktach (RENESANS VS BAROK):

  1. Linearność vs malarskość (Portret Eleonory Toledańskiej z synem Giovannim, Angolo Bronzino vs Infantka Małgorzata, Velázquez)
  2. Płaskośc vs głębia (Cudowny połów ryb, Rafael Santi vs Alegoria malarstwa, Vermeer i Ostatnia komunia św. Franciszka, Rubens)
  3. Forma zamknięta vs forma otwarta (Madonna Sykstyńska, Rafael Santi vs Wieczerza w Emaust, Rembrandt)
  4. Wielość vs jedność (Wenus z Urbino, Tycjan vs Wenus, Valazquez)
  5. Jasność vs względna jasność (Królestwo Flory, Poussin vs Portret syna manotrawnego, Rembrandt)
Samuel Twardowski jako poeta barokowy, Róża Fischerówna
W punkcie wyjścia przyjmuje tezę, że bohater książki jest wzrokowcem, bo był bardzo wrażliwy na kolory - był kolorystą, oddający swoje postrzeganie świata słowem, a nie pędzlem. Interpretuje literaturę przez malarstwo - odczytuje z perspektywy historii sztuki.

Pewien autor, ale nie spisałam kto to.
Myśl, poezja, literatura i życie kulturalne - patrzy na nie przez pryzmat baroku. Wpisuje w książkę swoje negatywne odczucia, bo to epoka dotknięta złym gustem, a literatura barokowa to istna zaraza. 

Eugenio d'ors du baroque
20 odmian baroku: antyczny, buddyjski, romański i gotycki, jezuicki i rokokowym i romantycznym; wszędzie wtyka ten barok, bo traktuje barok jako ponadhistoryczną postawę, którą można obserwować niezależnie od czasów (podobnie jak klasycyzm) - nie przyjęła się ta wizja.

Andrzej Morsztyn przedstawiciel baroku w historii polskiej.
Pierwszy raz skupiono się na jednym, konkretnym autorze.

Jean Rousset, La literaturre de l'age baroque en France. 
Próba odszukania reprezentatywnych figur w obecnej wyobraźni. Można wyróżnić 2 figury, 2 ważne postaci:
  • czarodziejka Kirke - poczucie płynności i przemian rzeczywistości, dotknięcie rzeczywistości przez vanitas, zamiłowanie do iluzji
  • paw - symbol upodobania do ostentacji w strojach, siedzibach, pojazdach itd., aby budziły one podziw i zdumienie

Gustaw Rene Hacke, Die welt als labyrinth
Spojrzenie na barok jako epoce, która jest zafascynowana rozwiązywaniem rebusów i zagadek. Labirynt to jeden z najważniejszych symboli baroku. Zwrócono po tej książce uwagę na projekty techniczne.

Świat słowiańskiego baroku, Andreas Angyal (?)
Potrzeba znalezienia się w uniwersum kultury zachodniej w świecie uczonych działających po wschodniej stronie żelaznej kultury. Trzeba zwrócić uwagę na barok środkowej Europy, gdzie ważną rolę odgrywa Rzeczpospolita i smak sarmacki bardzo inspirujący dla innych krajów (Białoruś, Węgry), np. poprzez portrety. Liga kulturowa.

Barok, Czesław Hermas.
Autor nie kieruje się ściśle gatunkowymi kryteriami; nastawienie na sprawy ideowe.

Barok, Janusz Pelc
Punkt ciężkości na to, że w sercu baroku tkwią przeciwieństwa: ostentacja życia i umiłowanie do pokuty, ascetyzm i dążenie do przyjemności itp.

Dwie nieskończoności, Jadwiga Sokołowska

Barok. Historia-Literatura-Sztuka (periodyk wydawany w Warszawie).



Metodyka 28.02.2024

Nieobecności: 1 nieusprawiedliwiona; od kolejnej powody podawać, ale nie wysyłać zwolnień i odrabiać na konsultacjach (z powodu choroby jest usprawiedliwiona, ale trzeba odrobić i tak)


Zaliczenie:

  • przygotowanie opisu i analizy metodycznej jednej obserwowanej lekcji
  • przygotowanie projektu lekcji literacko-kulturowej
  • przygotowanie projektu lekcji językowej
Konsultacje w środy od 11:30 (po zajęciach). 

SP na Pięknej prawdopodobnie. Będziemy chodzić po świętach jako do szkoły.

Lepiej się nie spóźniać.


Nad jakimi problemami/zagadnieniami/wartościami warto się zastanowić, analizując wskazany fragment? 

Na jakie elementy analityczno-interpretacyjne warto zwrócić uwagę podczas lekcji języka polskiego poświęconej omówieniu tego fragmentu? 

Jakie konteksty można wykorzystać, analizując ten tekst? Jakie inne teksty literackie i nieliterackie lub inne materiały można by wykorzystać na lekcji w związku z analizą wskazanego fragmentu?


Podstawy projektowania zajęć literacko-kulturowych

Agent XYQ/384/b [w:] Momo, Michael Ende

Trzeba wymyśleć w jaki sposób przeprowadzić lekcję. Czytamy metodycznie. Podręcznik to jedynie pomoc dydaktyczna - musimy najpierw przeczytać i pomyśleć nad własną koncepcją, która wypływa z samego tekstu. 

    • to moje:
  • tematyka
  • przesłanie, zawarte w tekście wartości i antywartości
  • konstrukcja i struktura; opowiadanie, dialog
  • manipulacja i jej sposoby
  • sposób konstrukcji bohaterów; bohaterowie kim są, czym się zajmują, jakie wartości wyznają
  • język utworu
  • wydarzenia
    • a tu z mapy myśli:
  • sytuacja
  • kreacja bohaterów: Fusi i Agent
  • temat
  • gesty i zachowanie bohaterów podczas tej sceny
  • kompozycja
  • konstrukcja dialogu: ofensywny Agent i defensywny Fusi
  • miejsce i sceneria
  • przemiana bohatera
  • manipulacja i perswazja
  • rola liczb
  • konwencje realistyczne i fantastyczne
  • antywartości i wartości
  • relacje z innymi bohaterami, np. Fusiego z matką i Fusiego z Darią
  • emocje, uczucia
  • motywacje
  • motyw lustra

pogrubione - dotyczą każdego tekstu. 
Są jeszcze fragmenty charakterystyczne dla danego tekstu, np. Agent i Fusi ich kreacje oraz ofensywa/defensywa. 

Celem interpretacji tekstu jest dostarczanie do sensu symbolicznych tekstów oraz przygotowanie uczniów do interpretacji, aby zastosować do niego procedurę interpretacji. Prof. sprawdza to poprzez zadanie interpretacji samodzielnej przez uczniów na lekcji niewidzianych przez nich wcześniej tekstów. 

Przygotowując lekcje trzeba zrobić szczegółowy plan, maksymalistyczny. Unikamy minimum, bo mamy mieć co w niej wybierać. Robimy jak największy zestaw, a potem z niego wybieramy to, na czym chcemy się skupić i jak długo chcemy omawiać ten tekst (ile jednostek lekcyjnych). 

Na jedną godzinę lekcji przypada jedna godzina przygotowania, a na początku więcej. 
Lekcja to urzeczywistnienie naszego projektu. 

wtorek, 27 lutego 2024

Edu audiowizualna 28.02.2024

Jedna nieobecność 

Zaliczenie

scenariusz zajęć dla uczniów szkoły podstawowej z wprowadzeniem (analiza tekstów kultury, uzasadnienie wyboru, objętość 3-5 s.). Temat pracy wybrany z zaproponowanych w czasie zajęć lub wybrany samodzielnie przez studenta, w porozumieniu z prowadzącym. Wymagana integracja literatury z innym tekstem kultury (dzieło malarskie, film, architektura, muzyka, dzieło audiowizualne).
Temat wybrać do 20 marca. 
17 kwietnia termin oddani prac.


Metryczka obrazu - szkoły/podręczniku nie podają pełnych.

  • Autor, tytuł.
  • Określenie czasu.
  • Technika, tworzywo.
  • Wymiary - kształt.
  • Miejsce przechowywania. 

Lustro jako alegoria roztropności (wskazuje na nasze wady) i próżność. 


WOK 27.02.2024

 Zaliczenie:

  • kolokwium ustne, p. 216
  • prezentacja w dwuosobowych zespołach
    • zawsze czytamy to, co w rozpisce
    • 35-45 minut
    • pytania w oparciu o lektury wskazane przez profesora (2-3 lektury) + ilustracje na wybranych przez nas przykładach
    • prezentacje zaczną się w kwietniu

Nieobecności:
  • 2 nieobecności
  • przy 3 nieobecność - się zgłaszamy i coś robimy
  • przy 4 nieobecności to do Skibskiego idzie informacja...

2 części zajęć:
I analityczna
II prezentacje

WOHRP 27.02.2024

 Zaliczenie:

  • praca dotycząca języka LUB test zaliczeniowy z semestru
  • jeśli praca to nie odtwórcza, tylko twórcza, coś od siebie; wtedy do połowy maja

Czym się zajmujemy w tym semestrze?
  • kształtowanie się pisowni polskich na tle innych systemów pisma.
  • dziedzictwo leksykalne
  • onomastyka historyczna
  • słowniki historyczne

Dyżur i konsultacje: 
  • wtorki 10:30-11:30, p. 317
  • czwartek na Teamsie umawiane wcześniej, 8:00-9:00







KJP 27.02.2024

 2 nieobecności usprawiedliwione i nie. Każde kolejne trzeba odrobić. 

Konsultacje p. 318.

  • Wtorki 15-15:45
  • Środy 12:45-13:30

Warunki zaliczenia:

  • aktywność
  • obecność
  • 11 czerwca (ostatnie zajęcia) test zaliczeniowy pisemny: częściowo teoretyczny, częściowo praktyczny (znaleźć błędy i je nazwać). 

2x nie ma zajęć: 30.04 i 21.05.

 
O czym będziemy mówić?

  • poprawność językowa
  • rodzaje błędów
  • norma językowa i jej rodzaje
  • paronimy - wyrazy mylone, podobne do siebie
  • regionalizmy - należą do normy językowej, ale niższego rzędu
  • błędy w pisowni
  • pleonazmy
  • tendencje rozwojowe współczesnej polszczyzny: język inkluzywny, feminatywy
  • sprawność komunikacyjna
  • estetyka językowa

Istnieje nawet słownik paronimów, 
Paronimy: bynajmniej vs przynajmniej, zaadaptować vs zaadoptować. 

Idiolekt - język osobniczy.

Kultura języka nie dotyczy tylko poprawności językowej, ale także sprawności komunikacyjna, etyki słowa oraz estetyki języka.

Słowniki ortoepiczne (ortoepia - poprawność językowa) - słowniki poprawnościowe, np. synonimów, ortograficzny, wyrazów obcych.


Zad. 1
Po 1 przykładzie następujących haseł ze słownika poprawnej polszczyzny
  • 1 wyraz pospolity, który nas zainteresuje
  • 1 nazwę własną
  • 1 skrótowiec
  • 1 hasło problemowe (nazwę, tytuł - nie omawiać ich)

Zad. 2
Zakładka Słowniki i poradniki -> słowniki ortopeiczne i poradniki -> jaki nas zaciekawił, że taki w ogóle istnieje.

Zad. 3
Wybrać sobie jedną z poradni oraz przedstawić pytanie i odpowiedź.




Zad. 4

HLP 27.02.2024 (organizacja i Asnyk)

Reymont, Chłopi; Jesień i Zima, opr. Ziejka, wyd. II poszerzone ---- W. Bolecki, Modernizm w literaturze XX 

Realizm vs naturalizm - czym się różnią? PYTANIE ŚMIERCI.

Co tydzień od 8:45

Lepiej pisać do niego na Teamsie. 

Zaliczenie: 

  • aktywność (wiadomka - będzie zagadywać i pisać maile, czy wszystko ok, jeśli się nie będzie gadać - BARDZO CENI)
  • wejściówek i prac domowych raczej nie ma.
  • EGZAMIN (pytanie ogólne losowane, np. emancypacyjne wątki w literaturze l. 80 XIX w. + pytanie z lektur; można dobrać lektury z listy inne)
  • PRACA SEMESTRALNA
    • temat do końca marca
    • na min. 7 stron
    • do 05.05.2024
    • zadeklarować temat późno, bo lepiej najpierw przeczytać książkę. 
    • do 14.06 termin poprawkowy
    • za plagiat wpierdol i pała bez możliwości poprawy, a typ jednego cytatu będzie kilka dni szukać w bibliotece jak będzie trzeba
    • można wybrać 1 tekst liryczny albo 1 scenę z powieści nawet
    • wysłać elektronicznie do końca dnia terminu 

Nieobecności:

  • 2 nieobecności do wykorzystania jako 2 dni, bo mamy po 2:15h zajęcia.
  • 3 nieobecność trzeba odrobić, a od 4 nieobecności trzeba odrobić wszystkie na konsultacja.


A. Asnyk

Szkoła (warszawska???), która zdążyła wykształcić pierwszych pozytywistów. 

Pozytywizm jako czas prozy, która lepiej była w stanie oddziaływać w jej zaangażowanym, społecznym wydaniu. Poezja była na to zbyt emocjonalna. Tak uważali warszawscy ludzie z uniwersytetów. Obecnie się z tym nie zgadzamy - w pozytywizmie była bardzo popularna poezja też.
Bestsellery tych czasów: 1) Trylogia (Ogniem i mieczem) i 2) poezja Konopnickiej.

Romantycy pozostają ważni dla nowego pokolenia. Nie ma wyraźnego gestu zerwania. Paradygmat romantyczny wyraźnie trwa podczas tworzenia paradygmatu pozytywistycznego i młodopolskiego. 


Ch. Baudelaire, Do przechodzącej
Love story typowe.
Obserwuje ruch, sam stoi. Miasto i kobieta przechodzą, huczą, są w ruchu. 
Temat wielkomiejskiego życia i wielkomiejskiego doświadczenia podstawą nowoczesności.
Przelotny flirt w przestrzeni wielkomiejskiej.
Spacer, spacerowicz, proces spacerowania bez celu - z zaciekawieniem, kontemplacyjną uwagą.
Jest skurczony, dziwaczny - antyheros. Codzienny obywatel, ale mający jednocześnie poczucie uniżenia - wobec kobiety i ogólnie. Kompleks. 
Ambiwalentne, dziwne postacie. Z jednej strony wzniosłe, z drugiej nieciekawe, wredne i żałosne. Pojawia się gotowość tworzenia antyherosów. 
Wsobność, nieśmiałość?
Ona jest szlachetna i arystokratyczna, a wówczas on nie może tak sobie podejść tak o do kobiety, bo sugerowalibyśmy, że się źle prowadzi. Potrzebowałby pretekstu, żeby do niej zagadać, np. rękawiczki, która spada. Nie może do niej podejść.
Dodatkowo kobieta jest w żałobie - atmosfera żałoby, bezpieczeństwa. Nie może do niej zagadać przez wzgląd na okoliczności i na siebie, swoją osobowość.
Miasto - miejsce zetknięcie różnych światów (wg Prusa; dowodem Lalka). 
Obecnie mamy chociaż spotted, żeby zagadać po spotkaniu. Topos romansu ulicznego, na które mamy trochę remedium obecnie.
Ma poczucie bycia w jakiejś wielkiej historii miłosnej, będącej tylko w jego fantazji (nawet nie wiadomo, czy ona to zauważyła wsm). 

A. Asnyk, Jedna chwila
Podobnie jak wyżej. Po chwili wyobraził sobie ślub, kilka lat. Konwencjonalne romansowanie, uświęcone. Nie ma tu miasta, nie ma konkretnej rzeczywistości - bezświat, bezczas. Nie znamy różnicy statusu, żadnych różnic. Enigmatyczne jest, ale sama emocja i wzgarda kobiety jest. Ona przeszła zimno, obojętnie. Niedopasowanie. U Baudelaire jest szansa na porozumienie, tu: nie. 

poniedziałek, 26 lutego 2024

Uczeń SPE 26.02.2024

 dr Anna Podemska-Kałuża 

Konsultacje w p. 416 (skrzydło wsch.):

  • poniedziałek 13:15-14:00
  • środa 15:00-15:45
  • środa 13:30-15:00 (dyżur instytutu)


Zaliczenie

  • projekt zaliczeniowy (indywidualny) do 15 maja 2024; informacja będzie po 20 marca.
  • wygłoszenie prezentacji tekstu metodycznego na zajęciach (opcjonalne)

Nieobecności: 2 nieobecności (później: odrobić w wyznaczony przez p. doktor sposób)


***


Indywidualizacja nauczania - dbanie o rozwój każdego ucznia; każdy uczeń jest ważny. 


Jakie mogą być specjalne potrzeby?

  1. Dysleksja.
  2. Dysortografia.
  3. Dysgrafia.
  4. ADHD.
  5. Spektrum autyzmu.
  6. Niepełnosprawność. 
  7. Wybitne zdolności.
  8. Depresja.
  9. Zaburzenia psychiczne.
  10. Problemy rodzinne i sytuacja życiowa, czynniki zewnętrzne i środowiskowe. 
Specjalne potrzeby edukacyjne - niespecyficzne potrzeby edukacyjne:
  1. Spektrum zaburzeń autystycznych
  2. Zespół nadpobudliwości psychoruchowej (ADHD)
  3. Nieprzystosowanie społeczne.
  4. Zaniedbanie środowiskowe.
  5. Zagrożenie ubóstwem.
  6. Choroby przewlekłe (np. cukrzyca, padaczka).

Jak np. pojawią się dzieci z domu dziecka, uczniów trzeba przygotować do tego wcześniej na specjalnych zajęciach (i to nie jednych!).

Specjalne potrzeby edukacyjne - specyficzne potrzeby edukacyjne
  1. Dysleksja rozwojowa.
    1. dysleksja właściwa.
    2. dysortografia.
    3. dysgrafia.
Uczniowie z dysgrafią powinni mieć wydłużony czas na notatki. Notatki powinny być dostosowane w taki sposób, by łatwo było je na komputerze zapisać. 

Nauczyciel nie może indywidualizować czas tylko na podstawie opinii ppp. Bez niej nie można!!!







sobota, 3 lutego 2024

TL 02.02.2024

Estetyka od aisthesis - doświadczenia zmysłowego, bo porusza doświadczenia zmysłowe, odwołuje się do poczucia zmysłowego. 

Liberatura -> znaczenie formy;

Oko-leczenie; troistość formy, znaczenie grafiki, kolorów stron, znaków interpunkcynych.

Gra rolę nie tylko materia, ale ogólnie jest to gra z czytelniczymi przyzwyczajeniami. 

Tekst staje się też obrazem. Ikoniczność. Kolory stron. Różne formy zapisu i czcionek - niestandardowe.

Zadanie przed czytelnikiem jest znacznie wyższe. Większe zaangażowanie intelektualne, wymusza polisensoryczność - wyzwania zmysłowe, aby rozszyfrować. 

Obraz się zmienia w zależności od czytania. Każde czytanie jest wyjątkowe. Co przyciągnie naszą uwagę, tak zmienia się nasze pojmowanie. Niestandardowa grafia zmienia nasz sposób patrzenia.

MATERIA; SŁOWO; IKONICZNOŚĆ; 

e-liberatura - wykorzystanie przełożenia na inne medium, muzyczności, wizualności, ruchowości, nie da się przełożyć na świat materialny. 

piątek, 2 lutego 2024

LP 02.02.2024

 Na wspak - J.-K. Huysmans

Huymans zmarł na raka języka. Odmawiał brania leków. Inspirował się Schopenhaurem. Miał wpływ na literaturę, ale uznaniem to się nie cieszył. Na wspak to Biblia dekadentyzmu. Sam Huysmans mówił, że uprawia super-natualizm, który miał być podstawą dekadentyzmu.

Po wydaniu Na wspak się nawrócił. Chciał stworzyć Stowarzyszenie Poetów/Pisarzy Katolickich. 

Mistrz czarnego humoru.

Krótkie zainteresowanie satanizmem między pisaniem powieści. Nie jako wiarą, ale tak po prostu się zadawał z ważnymi satanistami. Sataniści ogólnie raczej za nim nie przepadali. 

Nieszczęśliwa miłość - wczesna śmierć ukochanej. 

Przedmowa po 20 latach, gdzie mówi, że wsm nie wie o co mu chodziło.

Pisarz dekadent i skandalista. 

Już w dzieciństwie porzucił wyzwanie katolickiej, zafascynowany paryską bohemą. 

Debiut w 1874 r. Szkatułką z bakaliami - poematy prozą inspirowane prozą.

Na wspak jako jedna z najważniejszych powieści. Opowiada o znużonym potomku arystokratycznej rodziny, który wiódł dekadencki żywot. 

Po Na wspak zaczął poszukiwać Boga. Przemiana światopoglądowa z początku lat 90. XIX w. - zostaje katolikiem. Powieści odnoszące się do Boga.

Katedra - Durtal; alter ego pisarza. Durtal rozpoczął drogę od studiów nad dawnym i współczesnym satanizmem i przeżył nawrócenie na katolicyzm. Został benedyktyńskim opatem (?).

Do przedstawicieli dekadentyzmu angielskiego najsilniej zaznaczył się estetyzm: zalicza się O. Wilde'a i Waltera Patera. Duże znaczenie sztuki, estetyzmu, estetyki, pięknych rzeczy.

Bohater Na wspak jako przykład dekadenta.

Powieśc bez akcji. Pojawia się jeden bohater. To psychologiczne studium bohatera.

Rekonstrukcja postaci dekadenta:

Dekadentyzm:
  • pochodzi od franc. decadence słowa znaczącego schyłek (wieku), upadek
  • Boudelaire jako zapowiedź dekadenckich nastrojów
  • fin de siecle - poczucie kryzysu wartości pozytywistycznych, przekonanie o upadku cywilizacji, związane z końcem wieku XIX
  • niemoc, nastroje pesymistyczne, postawa bierności i zwątpienia
  • nerwowość
  • opozycja artysta-społeczeństwo
  • Kazimierz Przerwa-Tetmajer - Koniec wieku XIX
  • dążenie do izolacji
  • degeneracja
  • metafizyczna pustka, próżnia
  • znużenie
  • poczucie kryzysu poznawczego i moralnego, wynikłe z uświadomienia sobie relatywizmu, wiązanego z pozytywistycznym historyzmem i rozwojem nauk społecznych
  • potocznie w XIX w. dekadentyzm nazywano tak pesymistów powodowanych kryzysem wartości, brakiem wiary w celowość życia i zmian społecznych
  • Wojciech Weiss - Melancholik (obraz)

Idea dekadencji -> wskazanie na fazowośc rozwoju kultury i cywilizacji, przekonanie o tym,, że po etaopie wzrostu nadchodzi czas nieuchronnego kryzysu oraz upadku (patrz: jak w przyrodzie) -> powiązanie z nastrojami towarzyszącymi sytuacji upadku Cesarstwa Zachodniorzymskiego (inspiracją był wiersz P. Verlaine'a).

Od poł XIX w. dekadentyzm zaczyna uzyskiwać sens pozytywny w swej treści pojęcia i emocjonalnym stosiunku. Bolesna i uprzywilejowana forma dojrzałości. Harmonia.

TO NIE JEST NOWE POJĘCIE. SIĘGA JUŻ W STAROŻYTNOŚCI, ONO ZOSTAŁO TYLKO ZAKTUALIZOWANE.

Diuk Jan 

Nikt się nim interesował w dzieciństwie. Smutne, samotne dzieciństwo. Pochodzenie arystokratyczne. Uczył się na wyższej uczelni, ale żadne środowisko mu nie odpowiadało. Nie może się nigdzie odnaleźć, nigdzie nie czuje się dobrze.

Degeneracja fizyczna rodu - niewieścienie mężczyzn. Piękni i atletyczni mężczyźni-żołdacy zmieniali się coraz bardziej w wypomadowanych chłopczyków pozbawionych siły życiowej i fizycznej.

30 lat, cherlak, anemiczny, nerwowy, zapadłe poliki, brzydki jest no, wielkie błyszczące oczy, chudy - tak wyglądają bohaterowie, są wiotcy i mają anemię.

Oziębłe relacje z rodzicami, szybko umierają. Zostaje sierotą w wieku 17 lat - matka umarła z wycieńczenia, a ojciec z jakiejś nieokreślonej choroby. Pochodzi z chorobliwego, anemicznego rodu.

Nie ma sił witalnych, jest naznaczony chorobą. Wykazuje skłonnośc do perwersji lub ją praktykujący, wyrafinowany, otoczony zbytkiem i rozsmakowany w arcydziełach. Wszystkie jego siły życiowe pochłania melancholia.

Księgozbiór - co czytał i co cenił w książkach?
  • Boudelaire - jest w stanie odzwierciedlić to, co czuje człowiek nowoczesny, bezgranicznie go wielbił, psychologia ducha odpowiednia
  • symbolistów francuskich (Verloire [werlę]
  • chrześcijańską, katolicką
  • Satyricon Petroniusza - wnikliwe i analityczne relacjonowanie wydarzeń, styl przedziwnej jędrności, pozbawiony granic, wiele zapożyczeń ze zwrotów z różnych języków
  • rzymską lit.

Wnioski - pochodzenie bohatera, stopniowa degeneracja rodu, lęki i odczucia bohatera - to ważne. 

Nie lubi pisarzy powszechnie cenionych: Moliera. Rebalais. 
Ceni Villiona i jego melancholijne ballady.
Lubi pokrętne wyrażenia, nerwowy styl.

Druga dziedzina, która go interesuje to malarstwo.

Najważniejszy twórca - Gustaw Moreau - artysta istotny dla dekandentystów i symnbolistów - posiada jego 2 arcydzieła - Salome (marzy o kobiecie) i Zjawę; prze żywa na nowo sceny, które są przedstawione
  • dlaczego te obrazy? ---> poczucie zepsucia, zainteresowanie seksualnością bohaterek, próba przeżycia co widzi na płótnie

Ryciny Jana Lyukena - zepsucie, rys okrucieństwa, ohydy, perwersyjne zainteresowanie gwałtownością, pierwotnością (ma serię Prześladowań religijnych).

Odilon Redon i Płaczący pająk - smutne, ciemne, czarne grafiki.

Roślinność: nietypowa roślinność, np. rosiczka (?) - jakie cechy go interesują? 

Motywy bezpośrednio ewokuujące dekadenckośc:
  • estetyka
  • samotność
  • ucieczka od powszedniości
  • wyrafinowany gust
  • bierność
  • choroba - anemia
  • starość, wyczerpanie
  • znużenie, melancholia
  • jałowość
  • pustka
  • zapachy
Obrazowe odpowiedniki dekadentyzmu -> martwy ogród, pustynia, krajobraz jesienny

Ma żółwia. Poszukuje kamieni, których nikt nie ma. Żółw umiera po tym jak go ozdobił kamieniami szlachetnymi. Perwersja.

Z perwersją obserwuje kobiety na obrazach.

Perwersja: zapachy specyficzne. 


Dekadent: 
Neuroza, wstręt do społeczeństwa, pogarda dla zwykłego życia, interesuje się kamieniami szlachetnymi, minerałami, zapachami, muzyką, egzotyzmem, fantastyką, wszystkim co wyrafinowane - to ma uczynić go lepszym od innych. Wstręt do wszystkiego, co trywialne.

Kocha sztuczność. 

Świadomie izoluje się od społeczeństwa, odmienia codziennej aktywności. Ucieka od rozczarowującej rzeczywistości. Usilne zainteresowanie śmiercią i chorobą - niepokojące aż. 

Choroba woli.

Upaja się zapachami, muzyką, alkoholem.

Objawy choroby diuka Jana:
  • anemia
  • neuroza
  • brak siły
  • problemy ze snem

Stosunek do Boga - UZUPEŁNIĆ.


Za szczególną uwagę dekadentów uznaje się dandyda. Obu łączy zakwestionowanie wartości moralnej, ale to nie jest to samo!!!

Dlaczego Na wspak - skąd tytuł? 
Bo jego życie odbiega zupełnie od norm, absolutne odwrócenie tego jak życie, alternatywa.

Co o powieści sądzi autor po 20 latach?


czwartek, 1 lutego 2024

Psychologia 02.02.2024

 Konfrontacyjny komunikat JA

  1. Opisz, czego doświadczam i co widzę -> fakty.
  2. Nazwij emocje.
  3. Skutek - to, co robisz wpłynie na mnie.